Vrolijke Vrienden

Op Werelddag Dementie lanceerde De Sjelter vzw, de oud-ledenwerking van KSA Nationaal, ‘Vrolijke Vrienden’. Vrolijke Vrienden is een project dat inspeelt op het langetermijngeheugen van mensen met dementie, mensen met handicap, bewoners van een woonzorgcentrum … Aan de hand van een rugzak met een aantal voorwerpen in kunnen de mensen samen met de begeleider herinneringen ophalen aan hun tijd in de jeugdbeweging.

Bekijk een verslagje van regionale nieuwszender AVS.

Vrolijke Vrienden is een pop-up kamp bij senioren, personen met dementie … Een rugzak vol herinneringen aan de tijd van toen. Vrijwilligers of (oud-)leden van een jeugdbeweging kunnen met oude foto's, filmpjes of liederen aan de slag om in gesprek te gaan. De bijbehorende map reikt vrijwilligers tien ideeën aan om naar hen toe te stappen (zie bundel Vrolijke Vrienden links in het blauwe vak). Nogal wat bewoners van woonzorgcentra, vereenzaamde of minder mobiele personen, personen met een chronische ziekte of dementie waren ooit lid of leid(st)er van KSA, VKSJ, KSJ, Roodkapjes, Scouts, Chiro of andere jeugdbewegingen... Die pioniers verdienen daarvoor waardering. De ideeën werden getest door vrijwilligers, meestal oud-leden en zijn toepasbaar op elke jeugdbeweging.

Het doel van de rugzak is reminiscentie, herinnering. Bij dementie verdwijnt het kortetermijngeheugen, maar zijn herinneringen aan de jeugdjaren vaak nog heel fris. Simpele voorwerpen van toen, zoals een gamel, een stafkaart, een jutezak of een kompas prikkelen om positieve emoties op te wekken.

'Ik vond het een sterk moment toen een patiënt met vroegdementie, die al jaren nauwelijks iets zegt, plots rustig begon te zingen toen hij de zangbundel 'De Schalmei' uit de rugzak haalde.'  (An Schalembier, oud-leidster van KSA Kriko Brugge en werkzaam in Rozemarijn, dagcentrum voor mensen met vroegdementie)

De mensen over leeftijdsgrenzen heen krijgen de kans om te vertellen. Zo geven ze kennis en ervaring door van generatie op generatie. Het valt op dat oud-leden de behoefte hebben te vertellen bij het zien van foto's en het horen van oude jeugdbewegingsliederen. Ook speldjes, schildjes, een gamel, een vlag, een zakmes, een slaapmatje ... roepen herinneringen op. Tegelijk krijgen begeleiders en jonge mensen een inkijk op hoe die ouderen leefden, dachten en in het leven stonden.

‘Het is fantastisch wat jullie aan het losweken zijn. We beginnen mekaar op te zoeken en hebben daar zo’n deugd van. En jullie hebben er nog zelf voordeel bij ook, want er komt heel wat materiaal naar boven. We genieten er echt van.’ (Antoinette Brasseur uit Lede, oud-medewerkster VKSJ West, die in functie van een publicatie over VKSJ West oud-leden opzoekt)

'Vrolijke Vrienden' is een project van vzw De Sjelter, de oud-ledenwerking van KSA Nationaal. Een gevulde rugzak is samen met de map en de usb-stick na afpraak via desjelter@ksa.be te ontlenen (50 euro waarborg, waarvan 25 euro teruggeven wordt bij indienen samen met een ideeën boekje) bij De Sjelter en KSA Nationaal (Vooruitgangstraat 225, 1030 Brussel), in de provinciale secretariaten van KSA en in Woonzorgzone Curando West wzc Westervier (Speelpleinlaan 44,  Sint-Kruis Brugge). Het ideeënboekje is ook te koop via desjelter@ksa.be of in een van de KSA-secretariaten. KSA-groepen kunnen gratis met de rugzak aan de slag.

VROLIJKE VRIENDEN, Jeugdbeweging, Erfgoed en Zorg is een initiatief in samenwerking met KADOC (Documentatie- en Onderzoekscentrum voor Religie, Cultuur en Samenleving, Leuven), Samana, KLJ, FARO, Vlaams steunpunt cultureel erfgoed vzw, Woonzorgzone Curando, Erfgoedcel Brugge